SITG > Projects > R > Rad w wodach – metody oczyszczania i wkład Głównego Instytutu Górnictwa – Państwowego Instytutu Badawczego w badania nad problemem: przegląd literatury

Autorstwa: dr inż. Krzysztof Samolej; dr inż. Agata Grygier
Opublikowano: “Przegląd Górniczy” nr 4, październik-grudzień 2025 r., strony 16 – 24.

Rad występujący w wodach kopalnianych stanowi istotne zagrożenie radiologiczne i prowadzi do zanieczyszczania środowiska, co wymaga efektywnych metod jego usuwania. Niniejszy przegląd literatury analizuje różnorodne technologie oczyszczania wód zawierających rad, ze szczególnym uwzględnieniem rozwiązań stosowanych przez Główny Instytut Górnictwa – Państwowy Instytut Badawczy. Omówiono: metody współstrącania radu, wymiany jonowej, zastosowania zeolitów oraz technik uzdatniania wody, takich jak filtracja, adsorpcja czy utlenianie. Badania laboratoryjne wykazały wysoką skuteczność wielu technologii, jednak wdrożenie ich w skali przemysłowej napotyka trudności związane ze skomplikowaną matrycą chemiczną rzeczywistych wód, zawiesiną mechaniczną i kosztami operacyjnymi. Szczególną uwagę poświęcono technologii oczyszczania słonych wód kopalnianych w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym. Istnieje potrzeba prowadzenia dalszych badań nad tanimi i skalowalnymi technologiami, które mogą skutecznie usuwać rad w zróżnicowanych warunkach hydrogeochemicznych.

Radium in Water –Treatment Methods and the Contribution of the Central Mining Institute – National Research Institute to Research on the Issue: A Literature Review

Radium present in mine water poses a significant radiological hazard and contributes to environmental contamination, necessitating effective removal methods. This literature review analyzes various technologies for purifying radium-containing water, with a particular focus on solutions implemented by the Central Mining Institute – National Research Institute. Coprecipitation methods, ion exchange, zeolite applications, and water treatment techniques such as filtration, adsorption, and oxidation are discussed. Laboratory studies have demonstrated the high efficiency of many technologies; however, industrialscale implementation faces challenges related to the complex chemical matrix of real waters, mechanical suspensions, and operational costs. Special attention is given to the treatment of saline mine water in the Upper Silesian Coal Basin. The findings highlight the need for further research into cost-effective and scalable technologies capable of efficiently removing radium under diverse hydrogeochemical conditions.

Słowa kluczowe: rad, wody kopalniane, oczyszczanie, zeolity, siarczan baru

Keywords: radium, mine water, water purification, zeolites, barium sulphate